|
Stad van
duizend ogen
De Roemeense stad
Sibiu is Culturele Hoofdstad van Europa van 2007
Niet lang
geleden was Sibiu nog een in verval geraakte, postcommunistische
stad. Maar de restauratie van het grotendeels vijftiende eeuwse
centrum bracht de Roemeense stad terug op de culturele kaart. Sibiu
is in 2007, samen met partnerstad Luxemburg, Culturele Hoofdstad van
Europa.
Wie bij
schemerdonker door de smalle straten van Sibiu loopt, waant zich
soms bijna in een sprookje van de gebroeders Grimm. Bruggen,
tunneltjes, poortjes en trappen sieren een doolhof van op- en
aflopende middeleeuwse steegjes. De stad heeft iets mysterieus. Je
hebt er het vreemde gevoel bekeken te worden. Pas als je aankomt op
een van de drie pleinen en omhoog kijkt naar de daken van de huizen,
begrijp je waarom. Sibiu is de stad van de ‘duizend ogen’. De ovale
dakkapelletjes met rechthoekige raampjes waren oorspronkelijk
bedoeld om de zolders van de huizen droog te houden voor het
conserveren van vlees en groenten. Tegenwoordig zijn ze het symbool
van een stad die cultureel gezien terug is van weggeweest.
Rattenvanger
van Hamelen
Sibiu ademt een
Duitse sfeer. Volgens de volkslegende werd de stad lang geleden
bevolkt door de kinderen die de Rattenvanger van Hamelen uit hun
stad had weggelokt en die spoorloos verdwenen. De Rattenvanger zou
de kinderen van Hamelen naar Transsylvanië hebben geleid door een
tunnelstelsel in de tussenliggende bergen. Het is een populaire
verklaring voor de eeuwenoude dominantie van Duitsers (‘Saksen’) in
een stad die midden in het Romaanse Roemenië ligt. De officiële
verklaring is die van kolonisten uit het Moselgebied die de stad in
de twaalfde eeuw onder de naam Hermannsdorf (al snel Hermannstadt)
stichtten. Zij waren naar het gebied getrokken om de gunstige
marktrechten onder de Hongaarse heersers. Het werd de best
verdedigde middeleeuwse stad ten oosten van Wenen. Acht eeuwen lang
was Sibiu het culturele en handelscentrum van het huidige
Transsylvanië. Tot de Eerste Wereldoorlog bleef het een welvarende
stad en een van de belangrijkste van de Oostenrijks-Hongaarse
dubbelmonarchie.
Duits
De Duitse
afstammelingen bleven er tot het begin van de twintigste eeuw
dominant. Een van hen was Baron Samuel Von Bruckenthal. Hij bezat in
de achttiende eeuw een van de meest waardevolle kunstcollecties van
Wenen, die hij naar Sibiu liet overbrengen toen hij daar gouverneur
werd. Na zijn dood liet hij zijn paleis met kunstcollectie na aan de
stad als openbaar museum, het eerste van Roemenië. Het Von
Bruckenthal Museum herbergt werken van onder meer Vlaamse, Hollandse
en Italiaanse meesters, onder wie Jacob Jordaens, Frans Hals en
Paolo Veronese. Daarnaast bezit het museum schilderijen van
Transsylvanische meesters, beelden, meubels, altaarstukken en
antieke boeken.
Musea
Net buiten de stad
huisvest Sibiu het Astra Museum, het grootste openluchtmuseum van
Europa. Hier zijn meer dan driehonderd traditionele streekgebouwen
te zien, waaronder boerderijen, werkplaatsen, watermolens en houten
kerken. Ook wordt er jaarlijks het Astra filmfestival gehouden, dat
wereldwijd bekendheid geniet om de focus op antropologische
documentaires. Naast het Astra Museum heeft Sibiu nog twee
volkenkundige musea. In totaal heeft de stad tien musea en vaste
tentoonstellingen.
Cultuurstad
Al in 1787, nog
voor Praag en Budapest, kreeg Sibiu een theater. Per jaar werden er
toen al ruim 130 opera’s opgevoerd. In 1948 werd het Nationaal
Staatstheater Radu Stanca opgericht. Het specialiseerde zich in
klassiek en modern toneel. Het Gong Theater laat vooral poppenspel,
mime en anticonventionele shows voor kinderen en tieners zien. Sinds
1994 vindt in Sibiu het Internationale Theaterfestival plaats, waar
inmiddels ieder jaar ruim zestig landen vertegenwoordigd zijn.
Daarnaast vormt Sibiu het decor voor nog heel wat internationale
cultuurevenementen die jaarlijks terugkeren. Voorbeelden zijn het
Internationale Jazzfestival, het ‘Fete de la Musique’, het
pianoconcours ‘Carl Filtsch’, het folklorefestival ‘Liederen van de
bergen’ en het Middeleeuwenfestival ‘Transsylvanische vestingen’.
Culturele
Hoofdstad van Europa
Een stad die de
prestigieuze titel van ‘Culturele Hoofdstad van Europa’ mag dragen
trekt gemiddeld een miljoen bezoekers. Sibiu heeft er zo’n 100
miljoen euro in geïnvesteerd. Vrijwel het gehele historische centrum
is gerestaureerd en in de hele stad is de infrastructuur in orde
gemaakt. Het hele jaar door is de culturele agenda vol gepland met
de meest uiteenlopende manifestaties. Om slechts enkele voorbeelden
te geven: Begin januari vond de première plaats van een
Transsylvanische, interactieve versie van Goethes Faust in een
fabriekshal uit communistische tijd. In maart zal het Sacred Music
Festival met Byzantijnse en Gregoriaanse muziekuitvoeringen
plaatsvinden. In juli is het de beurt aan het Internationale
Festival van de Lyrische kunst met operettes en kinderopera’s. Het
ASTRA Museum is in augustus decor voor het Festival van
Volkstradities. Daarnaast vindt in augustus het Ars Hungarica
plaats, waarin de Hongaarse gemeenschap van de stad zijn eigen
theater, muziek, kunst en keuken presenteert. In oktober vinden de
World Music Days plaats. Het culturele jaar wordt afgesloten door
een samenspel van Sibiu’s filharmonisch orkest, koren en enkele
solisten die het Byzantijnse Kerstoratorium van Constantinescu en
het Kerstoratorium van Bach zullen uitvoeren.
Mooie pleinen
en gezellige terrasjes
Sibiu is geen stad
van grote gebouwen. Een groot deel van de evenementen zal daarom
plaatsvinden op een van de drie pleinen in het oude centrum: Piata
Mica (Kleine Plein), Piata Mare (Grote Plein) en Piata Huet (Huetplein).
De pleinen zijn geheel gerestaureerd. Vooral het Kleine Plein met
zijn pastelkleurige gebouwen, gezellige terrasjes en ondergrondse
wijnbars is populair geworden. De Leugenaarsbrug verbindt het Kleine
Plein met het Huetplein. Volgens de legende stort de brug in als
iemand er een leugen op vertelt. Het was daarom lange tijd de plaats
waar handelaren zaken deden. Zij zijn er nog wel eens te vinden,
maar de brug is tegenwoordig vooral geliefd onder stelletjes. Niet
dat er nog zoveel mensen geloven in de bovennatuurlijke kracht van
de brug. Zeker niet sinds de communistische dictator Nicolae
Ceausescu er een toespraak hield. Als Culturele Hoofdstad van Europa
rekent Sibiu definitief af met decennia van verwaarlozing door het
communistische regime en plaatst het zichzelf terug op de culturele
kaart van Europa.
Fleur de Ron,
maart 2007
Gepubliceerd in
Global Connection Magazine, nr. 2007
Meer informatie
over wonen en werken in Italië vind je ook op
Italie da vivere
|
